Ներքին 4 ամիս առաջ - 21:00 25-04-2026

Կիլիկյան մանրանկարչության նոր բացահայտումները․ Էմմա Չուգասզյանը նոր գիրք է հեղինակել

Մերի Հակոբյան

Լրագրող

Լույս է տեսել արվեստաբան Էմմա Չուգասզյանի նոր աշխատությունը, որը նվիրված է Հովհաննես արքաեղբոր պատվիրած երեք Ավետարան ձեռագրերին։ Oragir.News-ի հետ զրույցում հեղինակը ներկայացրել է գրքի գաղափարը, ստեղծման պատմությունն ու դրա գիտական նշանակությունը։

Չուգազյանի խոսքով՝ գիրքը կոչվում է The Half-Blood Prince and His Artistic Legacy («Կիսարյուն արքայազնը և նրա գեղարվեստական ժառանգությունը»)։ Նրա խոսքով՝ Հովհաննես արքաեղբայրը բառի բուն և փոխաբերական իմաստով «կիսարյուն արքայազն» էր, քանի որ նա միաժամանակ պատկանում էր թե՛ իշխանական տոհմին, թե՛ հոգևորական դասին։

«Հովհաննես արքաեղբայրը Հեթում Ա թագավորի համահայր եղբայրն էր՝ նույն հորից, բայց տարբեր մորից։ Նա ոչ միայն իշխանական տոհմի ներկայացուցիչ էր, այլև հոգևորական, ինչպես նաև ձեռագրերի խոշոր պատվիրատու»,- նշել է Չուգասզյանը։

Հեղինակի գնահատմամբ՝ Հովհաննես արքաեղբայրը կարևոր դեր է ունեցել 13-րդ դարի Կիլիկյան Հայաստանի գեղարվեստական ճաշակի ձևավորման մեջ։

«Նրա շնորհիվ մանրանկարչության մեջ ձևավորվում է մի զուգահեռ ուղղություն, որը կարելի է համեմատել Թորոս Ռոսլինի արվեստի հետ։ Սակայն այս ուղղությունն ավելի արևմտամետ էր, քանի որ Հովհաննես արքաեղբայրը կիսով չափ ֆրանկական ծագում ուներ․ նրա մայրը Բեատրիսն էր, որը ֆրանկական ծագմամբ էր»,- ասել է նա։

Էմմա Չուգասզյանը պատմել է նաև, որ գրքի հիմքում իր դոկտորական ատենախոսությունն է, որը պաշտպանել է Մոնպելիեի Պոլ Վալերի համալսարանում։ Տարիներ անց հեղինակը վերաիմաստավորել և ընդլայնել է ուսումնասիրությունը՝ այն վերածելով երեք մենագրությունների շարքի։

Նրա խոսքով՝ առաջին գիրքը՝ «Վասակ իշխանի Ավետարանը», լույս է տեսել 2023 թվականին, երկրորդը՝ «Կերան թագուհու Ավետարանը»՝ 2024-ին, իսկ նոր հրատարակությունը եռագրության երրորդ մասն է։

Խոսելով ստեղծագործական ընթացքի մասին՝ արվեստաբանը նշել է, որ գրքի ստեղծման ամբողջ գործընթացը հաճույք է եղել իր համար։

«Թե՛ գրելու, թե՛ ձևավորման ընթացքը մեծ հաճույք է։ Ամենապատասխանատու փուլը վերջին շաբաթներն են, երբ գիրքը պետք է հանձնել տպարան և հետևել, որ ամեն ինչ ճշգրիտ լինի»,- ասել է նա։

Չուգասզյանի խոսքով՝ գիրքը վաճառքի է լինելու թե՛ Եվրոպայում, հատկապես Ֆրանսիայում, թե՛ Հայաստանում։ Այն հրատարակվել է երկու տարբերակով՝ սահմանափակ քանակով հատուկ ձևավորմամբ 50 օրինակ և սովորական տարբերակով, որը նախատեսված է լայն վաճառքի համար։

Մանրամասները՝ տեսանյութում․

Մերի Հակոբյան

Ամենից շատ դիտված

12:53 Ես վերադարձրի ՀՀ անձնագիրս, այլևս երբեք Հայաստան չեմ գա. Նորատ Տեր-Գրիգորյանց
21:25 Ամեն նոր պաշտոնի հետ նոր կին է ունենում. Տեր Վրթանեսը` Ալեն Սիմոնյանի մասին
23:43 «Առավոտը» հրապարակել է Կոռնիձորի վարչական ղեկավար Սուրեն Ամարյանի հետ զրույցի ձայնագրությունը
23:55 Զելենսկին աջակցել է եռակողմ բանակցությունների վերաբերյալ ԱՄՆ-ի առաջարկին
13:18 Այն, ինչ Թալեաթին չհաջողվեց լիովին իրականացնել, ավարտին կհասցնի Հայաստանի կառավարությունը
13:29 Պարուհի Սոնա Եսայանն ու հումորիստ Գրիգ Գևորգյանը սպասում են իրենց առաջնեկին
17:22 Երգչուհի Լոբոդան կադրեր է հրապարակել Ալեն Սիմոնյանի հարսանեկան արարողությունից
13:38 ԵՊՀ Աստվածաբանության ֆակուլտետին «Հայոց պատմություն» առարկան պետք չէ. տիրադավը հրահանգել է, դեկանը՝ գրել զեկուցագիրը, ռեկտորը՝ հաստատել. 168.am
18:38 Հանդիսատեսը 30 րոպե պինդ գրկել էր ինձ. Սիրուշոյի անդրադարձը Coca-Cola Fest 2026-ի ելույթին
14:10 Հայկոյի մեղեդին, Դիլիջանի ջերմությունն ու աստղային կազմը․ էկրան է բարձրացել «Մի գդալ սեր» ֆիլմը