Ինչո՞ւ էր Փաշինյանն ասում, թե Ադրբեջանը հրաժարվել է Արցախից․ Միտոմանիա՞

Օգտատեր Դավիթ Սարգսյանը հրապարակել է 44-օրյա պատերազմից առաջ նկարահանված մի տեսանյութ, որտեղ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը նշում է՝ «Ադրբեջանը արդեն իսկ որոշել, որ Ղարաբաղը չի կարող լինել Ադրբեջանի կազմում։ Մնում է Ղարաբաղն ինքը որոշի, թե ինչպես է մտնում Հայաստանի կազմ»։

Վերջին շրջանում Փաշինյանը բազմիցս է խոստովանել, որ նախկինում սխալ պատկերացումներ, սխալ աշխարհայացք է ունեցել, որոնք արտահայտվել նրա խսույթում, ազդել նրա որոշումների վրա։ Սակայն հանրայի խոսույթում շրջանառվում են այլ վարկածներ, որոնցից մեկն էլ առնչվում է միտոմանիա հիվանդությանը։

Միտոմանիան անհատականության խանգարում է, որը դրսևորվում է պաթոլոգապես ստելու և ինքդ քո մասին երևակայելու միտումով: Այն ենթադրում է իրականությանը չհամապատասխանող պատմություններ ստեղծել ձեր կյանքի, առողջության, ձեռքբերումների մասին: Ծայրահեղ դեպքերում, նույնիսկ սեփական անիրական արժանիքների կամ առավելությունների ուռճացումը, ինչի շնորհիվ, իր և շրջապատի կարծիքով, միտոմանը վերածվում է հերոսի (կամ հակառակը՝ նա իրեն դնում է զոհի դերում)։ 1891 թվականին միթոմանիայի ֆենոմենն առաջին անգամ հետաքննվել և նկարագրվել է գերմանացի հոգեբույժ Անտոն Դելբրյուկի կողմից (միտոմանիան անվանում են Դելբրյուկի սինդրոմ՝ նրա ազգանվան պատճառով)։

Ի տարբերություն ստի, որը միտումնավոր է, միտոմանիան կոնկրետ նպատակ չունի։ Միտոմանը ստեղծում է իր և իր կյանքի սեփական տեսլականը: Նման խանգարում ունեցող մարդն իր խոսքում չի տարբերում ճշմարտությունն ու սուտը, քանի որ նույնանում է իր ասածի հետ և հավատում դրան: Դիտավորյալ սուտը ծառայում է որոշակի օգուտ ստանալուն: Միտոմանիայում ճիշտ հակառակն է. Միտոմանիայի հակումը մշտական ​​է, կարող է երկար տարիներ պահանջվել, որպեսզի շրջակա միջավայրն իրազեկվի անձի խնդրի մասին:

Մինչ այժմ հոգեբուժությունը չի կարողացել միանշանակ գնահատել միթոմանիայի պատճառները։ Խնդիրն առաջանում է այն փուլում, երբ որոշվում է, թե արդյոք միտոմանիան հոգեկան հիվանդություն է, անհատականության խանգարում կամ գուցե անհատականության տեսակներից մեկը: Հետազոտողները նշել են, որ միտոմանիան որոշ դեպքերում հայտնվում է դեռահասության շրջանում։ Հետևաբար, հոգեբույժներն ու հոգեբանները գիտակցում են, որ միթոմանիայի առաջացման վրա ազդում է այն միջավայրը, որտեղ մարդը մեծանում է, ինչպես նաև տրավմատիկ փորձառությունները: Դրանք ներառում են ալկոհոլիզմը և թմրամոլությունը, պաթոլոգիական աղքատությունն ու բռնությունը և այլն։

Միտոմանիայի ախտորոշումն և բուժումը հեշտ չէ: Պետք է բացառվեն մի շարք այլ հիվանդություններ, որոնք իրենց ընթացքով և ախտանիշներով նման են միտոմանիային, ինչպիսիք են զառանցական խանգարումները կամ շիզոֆրենիան: Ամենից հաճախ խնդիրը ախտորոշվում է միտոմանի միջավայրի կողմից, երբ բացահայտվում են նրա ստերը: Սա խնդիրներ է առաջացնում անհանգիստ մարդու համար աշխատանքի, անձնական և սոցիալական կյանքում: Չնայած դրսից բերված փաստարկներին, նա իրեն թույլ չի տալիս մտածել, որ իր հետ ինչ-որ բան այն չէ։ Դեղորայքային բուժում չկա, նման մարդու փրկության միակ մեթոդը հոգեթերապիան է։ Միտոմանի համար առաջնային խնդիրն է տեղեկացված լինել խնդրին և մոտենալ հոգեթերապիային:

Կոգնիտիվ-վարքային թերապիայի օգնությամբ, որը փնտրում է խանգարման պատճառները անցյալում (փորձառու հույզերի և վնասվածքների դեպքում), հիվանդը կարողանում է կառավարել իր հակումները միտոմանիայի նկատմամբ և սովորել կառավարել դրանք: