Խոր կսկիծով տեղեկացանք, որ երկրային կյանքին հրաժեշտ է տվել ԱրՊՀ գրականության և ժուռնալիստիկայի ամբիոնի դասախոս, մեծ մտավորական, մանկավարժ, հայ բանաստեղծ, թարգմանիչ, գրականագետ, հրապարակախոս, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Սոկրատ Աղալարի Խանյանը։
Կյանքի ուղին և մանկավարժական ծառայությունը
Սոկրատ Խանյանը ծնվել է 1930 թվականի հունվարի 22-ին Հադրութի շրջանի Ակնաղբյուր գյուղում։ Ստանալով բարձրագույն բանասիրական կրթություն և ավարտելով ասպիրանտուրան՝ նա երիտասարդական ավյունով լծվել է մանկավարժական և գրական գործունեությանը։ 1969 թվականից նրա կյանքն անխզելիորեն կապված էր Ստեփանակերտի մանկավարժական ինստիտուտի (հետագայում՝ Արցախի պետական համալսարան) հետ։ Տասնամյակներ շարունակ Սոկրատ Աղալարիչը գլխավորել է բանասիրական ֆակուլտետը, ղեկավարել հայոց լեզվի, գրականության և ժուռնալիստիկայի ամբիոնը, եղել ԱրՊՀ գիտական խորհրդի անդամ։
Ուսանողների, ուսուցիչների և երիտասարդ հետազոտողների ամբողջ սերունդների համար նա ոչ միայն դասախոս էր, այլև մեծատառով Ուսուցիչ, ով սեր էր սերմանում դեպի մայրենի խոսքը, պատմությունն ու մշակույթը։ Գրական և գիտական ժառանգությունը Սոկրատ Խանյանի ստեղծագործությունը հայրենի երկրի պոետիկ տարեգրությունն է։ Լինելով բանաստեղծ, գրականագետ և թարգմանիչ՝ նա ընթերցողին է պարգևել բազմաթիվ բանաստեղծական ժողովածուներ և խորքային բանասիրական հետազոտություններ։ Նրա երկերը տոգորված են հայրենիքի հանդեպ անկեղծ սիրով, փիլիսոփայական խորությամբ և պատմական հիշողությամբ։ Հայ պոեզիայի զարգացմանն ու ժողովրդի ճակատագրին նվիրված նրա մենագրությունները կարևոր ներդրում դարձան ժամանակակից հայ գրականագիտության մեջ։