copy image url
Մշակույթ 2 տարի առաջ - 23:09 06-07-2023

Իր ամբողջ կյանքում Ֆրիդան կարծես վազում էր դեպի մահը, բայց միևնույնն է, պնդում էր՝ կեցցե կյանքը

Ֆրիդա Կալոյի ամբողջ աշխատանքը կարելի է ամփոփել մեկ բառով՝ ինքնանկար։ Իր ամբողջ կյանքի ընթացքում նա պատկերում էր իրեն և իր փորձառությունները՝ շոկի մեջ գցելով իր ժամանակակիցներին պատկերների չափազանց անկեղծությամբ: Նա դարձավ առաջին արտիստը, ով պատրաստ էր խոսել ամենաինտիմ թեմաների մասին՝ սիրելի տղամարդու հետ բարդ հարաբերությունների մասին։ Ամուսնանալով հայտնի նկարիչ Դիեգո Ռիվերայի հետ՝ Ֆրիդա Կալոն հավատարիմ է մնացել իր ոճին՝ պահպանելով այն թեմաները, որոնք հեշտությամբ ճանաչելի են դարձնում իր աշխատանքը։ Եվ չնայած նրան, որ նրա ծնունդից անցել է 116 տարի, այնուամենայնիվ հետաքրքրությունը նրա անձի և ստեղծագործությունների նկատմամբ չի մարում։



Կալոն կարծում էր, որ ինքն այնքան շատ ինքնանկարներ է նկարում, քանի որ իր դեմքը լավագույնս գիտի: Բայց այն ամիսներին, երբ Ֆրիդան ապաքինվում էր դժբախտ պատահարից, նա վախենում էր, որ ինքը կմահանա, և հիշողությունն արագ կվերանա, ուստի փորձում էր հնարավորինս շատ հիշեցումներ թողնել իր մասին։

Մեկ այլ բան, որ առանձնացնում է Ֆրիդա Կալոյի նկարները, նրանց խորը հուզականությունն է։ Այն ամենը, ինչ նա չի կարողանում բառերով արտահայտել, այն ամենը, ինչի մասին ստիպված է լռել, Կալոն փոխանցում է կտավին։



Մեքսիկացիները տարօրինակ ժողովուրդ են, շատ անսովոր։ Նրանք իրենց հագուստները, տները և ամբողջ կյանքը ներկում են դրախտային ու արևոտ գույներով, խոսում են իրենց սեփական, հատկապես մեղեդային իսպաներեն և երգերով ամբողջովին դուրս են հանում իրենց հոգին։ Նրանք երկրպագում են Սանտա Մուերտեին («Սուրբ մահ»), իսկ գլխավոր ազգային տոնը՝ Մեռելոցի օրը, վերածում են կյանքի իսկական տոնի։ Ուրիշ որտեղ, եթե ոչ այստեղ, կարող է ծնվել այնպիսի մարդ, ինչպիսին Ֆրիդա Կալոն է:

Ֆրիդան Ֆրիդա չէր լինի, եթե նա չժառանգեր մեքսիկական վերաբերմունքը մահվան նկատմամբ, իհարկե հարգանքով, բայց միևնույն ժամանակ բավականաչափ հումորով: Մեքսիկական մշակույթի անբաժանելի մասն են այսպես կոչված «ռետաբլոները»՝ պարզունակ նկարները մետաղական փոքր թիթեղների վրա, որոնք նկարվել են ի երախտագիտություն սրբերին (Դիեգոն և Ֆրիդա Կալոն հավաքել են նման պատկերների հսկայական հավաքածու):



Ֆրիդա Կալոն երկար ժամանակ ստիպված էր ժողովրդականություն ձեռք բերել իր հայրենի Մեքսիկայում, չնայած այն հանգամանքին, որ դեռ 1938 թվականին նա մեծ աղմուկ բարձրացրեց Նյու Յորքում, որտեղ նրա առաջին անհատական ​​ցուցահանդեսը տեղի ունեցավ Ջուլիան Լևի պատկերասրահում: Քննադատները, ովքեր սկզբում թերահավատորեն էին վերաբերվում «Միսիս Ռիվերային», հիացած էին նրանով և նկարների ինքնատիպությամբ։

Չնայած ամուսնու հետ ամուր կապվածությանը՝ Ֆրիդան միշտ եղել է անկախ նկարչուհի: Սկսած նրանց աշխատանքների չափերից՝ միշտ փոքր, ֆորմատով, հիշեցնում են մեքսիկական ռետաբլոները, մինչ Ռիվերայի փառքը բերել են որմնանկարները՝ շենքերի պատերը նկարելը։ Իր ստեղծագործություններում Դիեգոն խոսում էր հանքագործների քրտնաջան աշխատանքի խնդիրների, գործարաններում տիրող սարսափելի պայմանների և միջդասակարգային պայքարի մասին։ Դա արվեստ էր ժողովրդի համար։ Իսկ Ֆրիդայի արվեստը շատ կանացի էր։


Ամենից շատ դիտված

23:49 Սա ստոր հերյուրանք է և քաղաքական պատվեր. Սողոմոնյանը՝ «Ուժեղ Հայաստանի» գրանցումը չեղարկելու փորձի մասին
18:45 Ոնց են ավտոբուսներով Աշտարակի համայնքապետարանի մոտից մարդկանց տանում ՔՊ հավաքին
14:59 Երեկ ամբողջ Հայաստանը տեսավ, թե ինչպիսի անհավասարակշիռ մարդ է զբաղեցնում վարչապետի պաշտոնը․ Նարեկ Կարապետյան
17:13 Երջանիկ պատահականությամբ բոլորը Վանաձորից «կամավոր», կազմակերպված գնում են Փաշինյանի հանրահավաքին. Մենուա Սողոմոնյան
19:57 Եթե Փաշինյանը արգելում է «Ուժեղ Հայաստանին» մասնակցել ընտրության՝ պատճառը պարտվելու տագնապն է. քաղաքագետ
20:45 «Ուժեղ Հայաստան»-ի գրանցումը ուժը կորցրած կամ անվավեր ճանաչելու ողջամիտ իրավական հնարավորություն առկա չէ․ փաստաբան
16:31 ՔՊ-ի աջակիցը վրաերթի է ենթարկել ԲՀԿ-ի քարոզարշավի մասնակիցներին
22:48 Ժողովրդավարության նկատմամբ ոտնձգություն, այն էլ ընտրություններից 2 օր առաջ. Արման Թաթոյան
13:39 Նիկոլ Փաշինյանը հորդորեց Գուրգեն Սիմոնյանին ու Արամ Սարգսյանին դիմել ԿԸՀ՝ ընդդիմադիր կուսակցությունների գրանցումը չեղարկելու համար
17:07 Մեզնից խլեցին ամենաթանկն ու ասացին, որ առանց խլելու էլ հնարավոր էր, բայց մենք ուզեցինք, որ դուք սգաք՝ հանուն «ոչնչի». զոհված զինծառայողի քրոջ գրառումը