copy image url
Ավելին 4 տարի առաջ - 19:30 13-01-2022

Ռուանդայի ցեղասպանությունն ազդել է տեղի կանանց և երեխաների ԴՆԹ-ի վրա

Ռուանդայի ցեղասպանությունը, որը վերապրել են նաև հղի կանայք, նրանց և նրանց երեխաների ԴՆԹ-ում հանգեցրել է էպիգենետիկ փոփոխությունների, պարզել են Հարավային Ֆլորիդայի համալսարանի գիտնականները՝ Ռուանդայի իրենց գործընկերների հետ միասին: Այս մասին նրանք պատմել են Epigenomics ամսագրում հրապարակված հոդվածում:

1994 թվականին Ռուանդայի թութսի ժողովուրդը ցեղասպանության է ենթարկվել հուտուների կողմից։ Սպանվել է մոտ 800 հազար թութսի (ընդհանուր առմամբ մահացել է մինչև 1,1 մլն մարդ՝ երկրի բնակչության մոտ 20%-ը), եղել են նաև զանգվածային բռնաբարություններ, ավերվել են ենթակառուցվածքները, ինչը հանգեցրել է ծանր տնտեսական հետևանքների։

Հետազոտողներն ուսումնասիրել են թութսի կանանց և նրանց երեխաների 59 գենոմ: Հղիության ընթացքում որոշ կանայք բախվել են ցեղասպանության դրսևորումների հետ․ բռնաբարվել են, հարձակումների են ենթարկվել, փախել են գերությունից։

Պարզվել է, որ ցեղասպանությունը ազդել է ինչպես կանանց, այնպես էլ նրանց սերունդների ԴՆԹ-ի վրա։ Հայտնաբերված էպիգենետիկ փոփոխություններից շատերը տեղի են ունեցել գեներում, որոնք նախկինում կապված էին հոգեբանական խանգարումների, մասնավորապես հետտրավմատիկ խանգարման և դեպրեսիայի հետ:

Թեև այս հետազոտությունը ուսումնասիրում է հատկապես Ռուանդայում 1994թ. ցեղասպանության ազդեցությունը, այն հաստատում է նախորդ ուսումնասիրությունների արդյունքները, որոնք ցույց են տալիս, որ հղիության ընթացքում կնոջ ապրած իրադարձություններն ազդեցություն են ունենում պտղի վրա: Այս բացահայտումները հաստատում են հղի կանանց հուզական և հոգեբանական բարեկեցության համար ավելի մեծ ջանքեր գործադրելու անհրաժեշտությունը:

Նրանք, ովքեր ցեղասպանության ժամանակ եղել են մոր արգանդում, այժմ սեփական երեխաներն են ունենում, ասում են գիտնականները: Նրանք հույս ունեն շուտով պարզել, թե արդյոք ստացած տրավման էպիգենետիկ ազդեցություն է ունեցել նաև երրորդ սերնդի վրա: Բացի այդ, հետազոտողները պատրաստվում են պարզել, թե ինչպես էպիգենետիկ փոփոխությունները կարող էին ազդել հոգեկան կոնկրետ խանգարումների զարգացման ռիսկի վրա:

Ամենից շատ դիտված

18:45 Ոնց են ավտոբուսներով Աշտարակի համայնքապետարանի մոտից մարդկանց տանում ՔՊ հավաքին
23:49 Սա ստոր հերյուրանք է և քաղաքական պատվեր. Սողոմոնյանը՝ «Ուժեղ Հայաստանի» գրանցումը չեղարկելու փորձի մասին
17:13 Երջանիկ պատահականությամբ բոլորը Վանաձորից «կամավոր», կազմակերպված գնում են Փաշինյանի հանրահավաքին. Մենուա Սողոմոնյան
14:59 Երեկ ամբողջ Հայաստանը տեսավ, թե ինչպիսի անհավասարակշիռ մարդ է զբաղեցնում վարչապետի պաշտոնը․ Նարեկ Կարապետյան
19:57 Եթե Փաշինյանը արգելում է «Ուժեղ Հայաստանին» մասնակցել ընտրության՝ պատճառը պարտվելու տագնապն է. քաղաքագետ
20:45 «Ուժեղ Հայաստան»-ի գրանցումը ուժը կորցրած կամ անվավեր ճանաչելու ողջամիտ իրավական հնարավորություն առկա չէ․ փաստաբան
16:31 ՔՊ-ի աջակիցը վրաերթի է ենթարկել ԲՀԿ-ի քարոզարշավի մասնակիցներին
22:48 Ժողովրդավարության նկատմամբ ոտնձգություն, այն էլ ընտրություններից 2 օր առաջ. Արման Թաթոյան
13:39 Նիկոլ Փաշինյանը հորդորեց Գուրգեն Սիմոնյանին ու Արամ Սարգսյանին դիմել ԿԸՀ՝ ընդդիմադիր կուսակցությունների գրանցումը չեղարկելու համար
17:07 Մեզնից խլեցին ամենաթանկն ու ասացին, որ առանց խլելու էլ հնարավոր էր, բայց մենք ուզեցինք, որ դուք սգաք՝ հանուն «ոչնչի». զոհված զինծառայողի քրոջ գրառումը