«Բռնազավթված տարածքների մասին» օրենքի նախագիծը Հայաստանը պետք է ընդուներ Արցախից առաջ

Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովը փետրվարի 16-ի արտահերթ նիստում առաջին ընթերցմամբ ընդունեց «Բռնազավթված տարածքների մասին» օրենքի նախագիծը: Օրինագծով սահմանվում է 1991-1994 և 2016 թվականներին Ադրբեջանի Հանրապետության և 2020 թվականին Թուրքիայի Հանրապետության և օտարերկրյա զինյալ ահաբեկիչների անմիջական մասնակցությամբ Ադրբեջանի Հանրապետության կողմից Արցախի Հանրապետության դեմ իրականացված ռազմական ագրեսիայի հետևանքով բռնազավթված տարածքների իրավական կարգավիճակի մասին, որի իրավատերը Արցախն է, և առանց որի թույլտվության այդ տարածքներում կատարվող որևէ գործողություն անօրինական է:

Արցախի Հանրապետությունն ընդգրկում է բուն ԼՂՀ հիմնական տարածքները՝ 7 շրջաններ, այդ թվում առաջին պատերազմում Ադրբեջանի կողմից բռնազավթված Շահումյանի շրջանը՝ Գետաշեն ենթաշրջանով, և այս պատերազմի հետևանքով գրավված Հադրութն ու Շուշին, նաև պատերազմից հետո հանձնված տարածքներ ու Բերձորը:

Արցախը վճռականորեն ու օրենսդրությամբ հաստատում է իր իրավունքները սեփական հանրապետության ամբողջականության նկատմամբ, որ ինքն է միակ իրավատերը և չի հրաժարվում իր սահմաններից: Նաև փախստականների վերադարձի անհրաժեշտությունն է ընդգծում Ադրբեջանի ռազմական ագրեսիայի հետևանքով բռնազավթված տարածքներ:

Իսկ ի՞նչ մոտեցում ու դիրքորոշում ունի Հայաստանը: Չէ՞ որ Մինսկի խմբի ձևաչափով բանակցող կողմ է Հայաստանը, ոչ թե Արցախը: Եվ հենց Հայաստանը պետք է բանակցությունների շրջանակներում պնդի և հասնի Արցախի հանրապետության տարածքային ամբողջականությանը, որը բռնազավթված է Ադրբեջանի կողմից, իսկ բնակիչները դարձել են փախստական: Առանց Հայաստանի Արցախի ձայնը լսելի չէ:

Այդ օրինագիծը պետք է առաջին հերթին Հայաստանն ընդուներ և հասանելի դարձներ միջազգային հանրությանը: Կամ գոնե հիմա Հայաստանի Ազգային ժողովը պետք է անմիջապես ընդունի նույն փաստաթուղթը: Բայց մեր կառավարությունն ու օրենսդիր մարմինը ոչ միայն լուռ ու մունջ են և բնավ էլ նման դիրքորոշման միտումներ չեն ցուցաբերում, այլև թևատարած գնում են Ադրբեջանի ցանկություններին ու պահանջներին ընդառաջ՝ իրենց երևակայած դրացիական հարաբերությունները ստեղծելու տեսլականով: Իրենք մոռացել և հասարակությանն են մոռանալ տալիս Արցախի գոյություն ունենալու իրավունքի մասին:

Հուսիկ Արա